Nederlandse lezers vragen ons wel eens waarom we zo weinig aandacht geven aan de Radio 2 Top 2000 van de VRT. Ons antwoord is dan: omdat daar amper iets bijzonder over te vertellen valt. Behalve de naam doorstaat de VRT Radio 2 Top 2000 op geen enkele manier de vergelijking met de NPO Radio 2 Top 2000.
In Nederland is de NPO Radio 2 Top 2000 al 27 jaar een instituut op zichzelf. Het ‘project’ stond er vanaf de allereerste editie. Die werd in 1999 speciaal ontworpen in functie van de festiviteiten rond de eeuwwisseling en was in feite slechts eenmalig bedoeld. Door het enorme succes werd het een terugkerend gebeuren, een traditie die voor NPO Radio hét onevenaarbare hoogtepunt van het jaar vormt. En waar in verhouding dan ook extra middelen tegenaan worden gegooid (denk aan de stembus, de spectaculaire openingsshows van Bart Arens, het visuele luik vanuit B&G).
De Vlaamse editie startte in 2007 als de “1000 Klassiekers”, eveneens in de week tussen kerstmis en nieuwjaar. Pas sinds 2021 is het letterlijk omgevormd tot de Radio 2 Top 2000 die net als de Nederlandse versie 24/7 doorgaat. De laatste jaren doet de VRT hard haar best om ook de spektakelwaarde op te krikken (o.a. live-uitzending in Roeselare), maar het oogt allemaal nog verre van écht spectaculair. Het grootste deel van de tijd is er – op vlak van publieksparticipatie – op de beelden gewoon geen hond te zien. Bovendien rijdt de VRT ook nog eens zichzelf in de wielen door gelijktijdig De Tijdloze te programmeren.
Stemformulieren
Ook inhoudelijk en naar vormgeving is het contrast tussen beide versies enorm. Om te beginnen: in Nederland mag je als luisteraar stemmen op (minimaal) 5 tot (maximaal) 35 liedjes. In Vlaanderen mag je enkel een top 3 invullen. Als je een beetje muziekfan bent, dan pas je daarvoor al onmiddellijk.
Hoewel NPO Radio 2 – om manipulatie te voorkomen – terughoudend is met het vrijgeven van exacte data over het totale aantal stemmen, ligt het aantal deelnemers de laatste jaren steevast rond de 600.000 tot 750.000 unieke stemmers. In Vlaanderen heb je daar volledig het raden naar.
De optelsom van die beide elementen zorgt er in elk geval voor dat een zeer brede laag van de Nederlanders het gevoel heeft dat hun lijst ook breed wordt gedragen. In Vlaanderen regeert bij dit soort lijsten daarentegen enkel de grootste achterdocht over de feitelijke samenstelling. Terwijl wij als Vlamingen de term ‘achterdocht’ eerder aan de Nederlanders zouden moeten toedichten.
Wel of niet vooraf bekend maken
Een belangrijk cultuurverschil is dat de Nederlandse lijst – niet alleen de Top 2000 overigens – gewoon integraal openbaar wordt gemaakt zodra die klaar is. Je weet dus als luisteraar ruim vooraf welke liedjes wanneer komen. Het is een belangrijk werkinstrument om de betrokkenheid aan te wakkeren en is in die zin vergelijkbaar met Arbeidsvitaminen, waarvan de playlists al in de jaren ’60 vooraf in de kranten of weekbladen stonden (zelfs in de Vlaamse). Dat weerhoudt er dus niemand van om te luisteren, integendeel. Zou de Veronica Top 40 ooit een instituut zijn geworden zonder dat gegeerde ‘gedrukte exemplaar’ in de platenwinkels (de Vlaamse incluis)?
In Vlaanderen weet je vooraf doorgaans niets over dit soort lange hitlijsten. Het argument was dat het ‘spannend’ moest blijven en het je verplichtte om te blijven luisteren. Onzin, natuurlijk en dit jaar kan je zowaar de Top 2000 voor het (vermoedelijk) eerst gewoon vinden, mits je wat zoekt in de verschrikkelijke doolhof van VRT MAX. Enkel over de precieze volgorde van de eerste twintig wordt de spanning erin gehouden, omdat hiervoor nog een aparte stemronde loopt.
Het is, voor zover we weten, pas een recente mentaliteitswijziging van de Vlaamse Radio 2 om de (bijna) integrale lijst toch eindelijk vooraf te publiceren. Al doen ze het dan wel op een diefje, want heel weinig luisteraars lijken dit (al) te weten. In elk geval (1) was er vanuit de VRT nooit enige communicatie daarover en (2) was hierover zelfs geen enkele vermelding in de eigen nieuwsbrief van Radio 2. In vergelijking met Nederland heeft de VRT dus nog veel werk te verzetten met het “in beeld brengen” van de lijst als echt instrument. Overigens: bij de Tijdloze Countdown, die eveneens loopt tussen kerst en nieuwjaar, wordt de lijst online nog steeds gewoon live aangepast, naargelang die vordert. Het toont aan dat de VRT hier op twee gedachten blijft hinken.
Wel of geen piek
In Nederland is de impact van de lijst al jaren fenomenaal, met cijfers richting de 10 miljoen luisteraars en een dagelijks marktaandeel van dik 40 procent (op de finaledag zelfs boven de 50 procent). Dat is dik drie, vier keer het gewone marktaandeel van NPO Radio 2. Dat fenomeen werd pas echt duidelijk sinds er in Nederland wekelijkse luistercijfers beschikbaar zijn.
Niets echt tastbaars daarvan in Vlaanderen. De CIM RAM wordt nog gemeten over een periode van vier maanden en vertoont geen speciale piek voor Radio 2, dat integendeel op vijf jaar tijd zwaar marktaandeel verloor en in de najaarsgolf amper een procentje of zo beter doet dan in de andere twee golven. Volgend jaar, met de introductie van CIM ONE, zal de analyse van de (eventuele) impact van de Radio 2 Top 2000 wellicht iets beter kunnen gemaakt worden.
Gescheiden geesten
Dan zijn er natuurlijk nog de muzikale verschillen. De VRT-lijst is eerder een verzameling van de ultieme familie-hits, met nadruk op ambiance (vrolijke pop en disco) en uiteraard de eigen Vlaamse muziekgeschiedenis. De NPO-lijst is, naast de aanzienlijke portie eigen Nederpop, veel meer een cultureel monument voor de pop- en rockgeschiedenis, met focus op muzikale diepgang en “meesterwerken”. Een goed voorbeeld van dat contrast is The George Baker Selection: in Vlaanderen enkel genoteerd met het triviale “Una Paloma Blanca” (dankzij TikTok opnieuw een wereldhit in 2025), maar in Nederland enkel genoteerd met “Little Green Bag”, kwalitatief hun grootste standaard.
De geest van beide lijsten is dus heel anders, zelfs al is er een overlap van bijna 900 liedjes vooral in de jaren ’70 en ’80. De NPO-lijst lijkt ook iets sneller te vernieuwen met modernere klassiekers (Coldplay, Imagine Dragons) dan de VRT-lijst. In beide lijsten echter blijven de jaren ’80 op kop, gevolgd door de jaren ’70, maar specifiek in de jaren ’80 is er in Nederland een grotere focus op new wave en alternatieve rock, waar dat in Vlaanderen meer de toegankelijke classics blijven (Bryan Adams, Fleetwood Mac, synthesizerpop, dansbare hits).
Het respect voor het muzikale erfgoed van de jaren ’60 is ook groter in Nederland dan in Vlaanderen. In Vlaanderen is het Franse chanson logischerwijze beter vertegenwoordigd, al krijgt onze eigen Stromae in Nederland wel vijf noteringen (slechts drie in Vlaanderen) en gaven ze ginds intussen wel een klassieke status aan “Voilà” (Barbara Pravi, de Franse inzending aan het songfestival van 2021 dat in Rotterdam plaatsvond).
De gemiddelde positie van de overlappende jaren ’70 nummers is in de Nederlandse lijst vaak veel hoger dan in de Vlaamse lijst, waar de “ambiance”-nummers uit de jaren ’80 en ’90 vaker de top bestormen. De grootste breuk merk je in de jaren ’90 en ’00, waar Vlaanderen massaal kiest voor de eigen Belpop, terwijl de Nederlandse lijst in die jaren gedomineerd wordt door Britpop en de bloei van Nederlandse bands als BLØF en Anouk.
Kortom, in Vlaanderen durft – of mag of wil – de Top 2000 totaal niet uit de eigen steeds enger wordende veilige cocon van Radio 2 zelf te breken, terwijl de Nederlanders zich zonder schroom van hun meest eclectische kant durven tonen én daarmee ook nog eens half Nederland een feestelijke topweek bezorgen.
Herinner u dat ook in de pioniersjaren van Veronica’s Top 100 Aller Tijden deze lijst muzikaal fors afweek van de doordeweekse muziek van dat scheepje. Zonder die lijst zouden “Child in Time” of “Stairway to Heaven” (en nog vele andere) nooit de brede klassiekers zijn geworden die ze nu zijn. Het publiek gebruikte die lijst als een unieke kans om barrières te doorbreken. Veronica toen en sinds een kwarteeuw NPO waren steeds slim genoeg om daarin mee te gaan. De Vlaamse Radio 2 is dat duidelijk niet.
Gebrek aan ‘deejays’
Tot slot moeten we ook de presentatie-invulling vermelden en ook hierin kan het contrast tussen de noordelijke en de zuidelijke Nederlanden niet groter zijn. De Vlaamse Radio 2 heeft amper ‘deejays’ die term waardig. Slechts twee van de acht mensen in het presentatieteam van de Top 2000 kun je ook goeie dj’s noemen. U mag de namen zelf invullen, moeilijk is dat niet. Terwijl je voor dit soort programma echt wel ‘deejays’ nodig hebt, geen ‘presentatoren’, hoe vakbekwaam die ook mogen zijn. Het is natuurlijk een oud zeer, want de VRT had nooit een echte traditie in echte swingende dj-radio volgens het Britse en Amerikaanse recept, waar de Nederlandse NPO die (sinds de jaren ’70) wel heeft. In Nederland zijn de 12 plekjes voor de Top 2000 ieder jaar weer erg duur en gegeerd. Elke verschuiving in dat team gaat meteen breed in het medianieuws en in de commentaren.
Als uitsmijter: op de Vlaamse videostream zie je sommige presentatoren in Roeselare ongegeneerd voicetracks inblikken, die dan enkele minuten later worden uitgezonden, terwijl de presentator in beeld met iets anders bezig is. In Nederland zou zo iemand onmiddellijk, met pek en veren beladen, worden buitengedragen.
Uitsmijter bis: we stellen al drie dagen op rij vast dat bij VRT MAX de videostream zonder beeld blijft op Radio 2 Vlaams-Brabant (waar de Radio 2-stream van deze auteur standaard naartoe gaat). Om beeld te hebben moeten we telkens switchen naar een andere provincie. Het moet zijn dat geen enkele luisteraar daar wakker van ligt, anders zou zo’n storing nooit dagenlang mogen duren. (RDS)
De VRT Radio 2 Top 2000 werd vorig jaar ook al vooraf bekend gemaakt. Of die de jaren ervoor al vooraf bekend gemaakt werd, laat ik in het midden want zo’n dingen onthoud ik niet vanwege niet interessant.
Maar in een artikel verwacht ik wel feiten en geen veronderstellingen. Daarom lees ik alles wel met plezier, maar neem ik het allemaal ook met een korrel zout.
Ik kan niet anders dan af en toe eens goed te lachen met wat er geschreven wordt.
Het is zoals bij HLN, hoogstaande journalistiek is het niet, maar het is wel vermakelijk.
Dat gezegd zijnde wens ik iedereen een gezond en gelukkig 2026 toe. Op naar de volgende hitlijst!
Er staat – ivm dat eerste keer vooraf bekendmaken – in het opiniestuk (dus geen “artikel” in de journalistieke zin) duidelijk dat het een vermoeden is en geen feit. Dat maakt het grotere plaatje daarom echter niet minder correct. Feit is dat in Vlaanderen haast niemand hier weet van had (zelfs Google’s AI had geen weet van de link), terwijl in Nederland iedereen die lijst al vanbuiten kent nog voor de uitzending begint. (Ik overdrijf natuurlijk lichtelijk, maar omdat je het apprecieert hou ik het bewust vermakelijk.)
Er zijn streamingdiensten en er zijn duizenden format radio’s waar je 365 dagen uw keuze muziek kan vinden. Zo’n mengelmoes van muziek daar wordt ik niet blij van.
Een top 100 – 1000 moet je als radiostation eigenlijk verdienen.
Een beloning voor je luisteraars die meegaan in uw radio verhaal.
Dergelijke lijsten geven de ziel weer van al diegenen die voor de radio werken of er naar luisteren.
Meestal een vast gekozen moment in het jaar.
In het geval van De Tijdloze: zonder VRT en zonder ondersteuning van Canvas zou het wellicht een stukje minder zijn. Dan kom je inderdaad terecht in een mengelmoes van muziek. Hoe groot de muzikale expertise dan ook mag zijn.
Deze analyse klinkt net alsof ze uit mijn eigen pen komt. Blij dat ik niet de enige ben die er hetzelfde over denkt.
Als extra van mijn kant: ze hadden bij de VRT de ‘Top 2000’ nooit mogen stoppen bij het einde van Radio Donna. Toegegeven, ik ben geboren in 1990 en dus overschat ik de grootheid van die lijst misschien een beetje. Maar ik heb het gevoel dat die lijst écht de eindejaarslijst van Vlaanderen was. En die geschiedenis is samen met Donna verloren gegaan. Hadden ze de lijst toen naar een andere zender overgeheveld (en geen afkooksel als de 1000 Klassiekers), dan hadden we misschien nu wel een groter event gehad tussen kerst en nieuw.
Ook niet specifiek vermeld: VRT Radio 2 kapt gigantisch veel nummers af. Ondenkbaar bij de NPO.
Het verdwijnen van Donna was ook niet de meest slimme zet van de VRT. MNM zal nooit in de buurt komen van wat Donna was. In de jaren 90-00 had je bij VRT geen top 1000 (2000) of wat dan lijst. Op radio 2 was er de top 100 van het voorbije jaar, steeds op de laatste zaterdag van het jaar of op 1 januari als die op een zaterdag viel. Maar die lijst werd afgerammeld in 5 uur tijd. Zo was er bijvoorbeeld op 28 januari 91 de top 100 van 1991… Gelijktijdig was er op radio Gemini (Kortrijk) ook de top 100 maar die liep 2 uur langer. Ik heb toen beide lijsten opgenomen op cassettes. Gemini was pakken beter met respect voor de muziek. BRTN (of was het al VRT) had die traditie niet. Jammerlijk ben ik die cassettes kwijt en zou het ook de zwanenzang van Gemini worden (korte tijd later was het over en uit). StuBru had haar Tijdloze maar die week wel deels af van het format van de zender. Ook Donna had een top 100 aller tijden. StuBru en Donna straalden toen wel nog iets unieks uit. Nu zijn er het hele jaar door van die lijsten en die van radio 2 is zeker niet van de betere.
Ik denk toch ook dat de VRT met Donna een beetje meer geduld moest hebben. Niet iedere luisteraar die naar Q getrokken was zal er mee content geweest zijn om tussen de Top40 hits door letterlijk elke dag dezelfde kleine clubje klassiekers te horen voorbijkomen. Top 2000 vanuit Donna had meer geklopt omdat er daar een mindere focus was op de geselecteerde Vlaamse artiesten waarmee Radio2 ons graag rond de oren slaagt. Radio 1 draait ook enkele sterke Vlaamse artiesten die de playlist van Radio2 niet halen en misschien wel makkelijker bij Donna paste. Peter VDV had met zijn recept gerust mogen koken op de DAB(+) van de VRT maar van de bestaande kanalen had hem beter afgebleven naar mijn mening.
Bij het lezen van dit merkwaardig artikel over de Top 2000 ben ik eens in mijn archief gedoken want het doet misschien af en toe deugd om te kijken (en luisteren) hoe het er vroeger aan toe ging. Eind jaren 60 is BRT1 opgestart met de POPSE(X)CTIE. Enkele uurtjes per week pop dankzij producer Jan Schouckens en zijn paradepaardje Mike Verdrengh. Nadien volde BRT2 Oost-Vlaanderen met als producer Rudi Sinia zaliger. Hij maakte o.a. Afternoonbeat met de alomgeprezen Zaki. Mensen waar het enthousiasme vanaf droop. Stel u voor: we bleven er zelfs voor thuis. De “piraten” zoals Radio London & Caroline waren al de voorlopers geweest wat betreft goede radio, niettegenstaande hun eerder beperkte middelen. Vooral Nederlanders waren fervente luisteraars van deze stations wat zich daar later weerspiegelde op de Nederlandse radio. Als ik dan de vroegere Top 30 uitzendingen op de VRT beluister kan ik moeilijk van enthousiasme spreken. De Veronica-Top 40 was nog andere koek !
N.B.: heb deze week op Radio Mi Amigo Autentica een herhaling beluisterd van de Top 100 van 1976 en er 6 uur van genoten.
Morgen bij Extra Gold : Mi Amigo : top 100 van 1977.
Weer urenlang luistergenot.
Wat dacht je van deze link ? Radio rechtstreeks vanuit zee.
Dat was nog eens een lijst om van te smullen.
De zender klonk als een FM signaal.
Interessante analyse, maar u staart zich blind op de merknaam ‘Radio 2’. De NPO Top 2000 vergelijken met de Vlaamse Radio 2-lijst is als een Formule 1-wagen vergelijken met een gezinswagen omdat ze toevallig allebei bij hetzelfde tankstation staan. De ‘ziel’ en de muzikale diepgang die u in Nederland zo prijst, zit in Vlaanderen niet bij Radio 2, maar bij De Tijdloze van Studio Brussel. De NPO slaagt er simpelweg in om het volksfeest en de muzikale kwaliteit in één lijst te verenigen, terwijl de VRT die twee werelden (bewust) gescheiden houdt. Een vergelijking tussen de NPO-lijst en De Tijdloze was hier dus een stuk relevanter geweest. In Vlaanderen wordt de term ’tijdloos’ wél serieus genomen. Met een geschiedenis die teruggaat tot 1987 (ruim 12 jaar voordat de eerste Top 2000 in Nederland werd uitgezonden) is De Tijdloze het echte oer-instituut van de Benelux. Dankzij de regel dat nummers minstens drie jaar oud moeten zijn, krijgt die lijst een status van muzikaal erfgoed die de Vlaamse Radio 2-lijst nooit zal (en wil) halen, zo moeten nummers zich eerst bewijzen, en vind je er geen vluchtige hypes zoals een Lola Young of een ‘Atje voor de sfeer’ voor de snelle ambiance, om nog maar te zwijgen van K3.
Misschien ben je nog wat te jong, maar het oer-instituut in dit genre, in Nederland én Vlaanderen, is wel (Veronica’s) Top 100 Allertijden, al sinds 1968. In de jaren ’70 was dit al een hele grote merknaam. Daar werd jaarlijks enorm naar uitgekeken (één dag in april, als ik me goed herinner). De verzamelelpees van toen onder dat label vind je nog in grote getale op rommelmarkten. In vergelijking daarmee was de Tijdloze nooit meer dan niche.
U heeft absoluut een punt wat betreft de historische waarde van Veronica’s Top 100 Aller Tijden; dat is zonder twijfel het begin van de hitlijstcultuur. Maar mijn punt is juist dat de vergelijking die u in uw artikel maakt, tussen de twee Radio 2-lijsten, mank gaat omdat ze een totaal andere functie hebben.
Wat u ‘niche’ noemt bij De Tijdloze, is in feite de redding van het genre: het bewaken van de kwaliteit tegenover de commerciële vervlakking. En dat label ‘niche’ klopt anno 2025 ook simpelweg niet meer. Een lijst waarin monumenten als Queen en Pink Floyd moeiteloos zij aan zij staan met hedendaagse iconen als Harry Styles, Taylor Swift en een Billie Eilish (die dit jaar fantastisch scoort), is allesbehalve niche. Het is een brede lijst die de tijdloosheid van muziek viert, ongeacht het jaar en het genre.
Bovendien verankert De Tijdloze zich in onze eigen regio met namen als Brihang, Balthazar, Goose en Zwangere Guy… artiesten die zich muzikaal bewijzen en niet louter op een hype meeliften. Terwijl de Vlaamse Radio 2 kiest voor de waan van de dag en snelle ambiance, bewaakt De Tijdloze de ‘Veronica-spirit’ van vakmanschap en geloofwaardigheid. De NPO Radio 2 Top 2000 is in die zin veel meer de spirituele opvolger van de Tijdloze-aanpak dan van de huidige Vlaamse Radio 2-formule. De vergelijking gaat op inhoudelijk vlak dus simpelweg niet op. De Tijdloze is trouwens echt meer een begrip in Vlaanderen dan de lijst van Radio 2.
Via een krantenaffiche wordt er interesse gewekt voor De Tijdloze 100 op de laatste dag het jaar.
Net hetzelfde als de Veronica Top 100. Gewoon 1 dag.
Vervolgens wordt De Tijdloze weer een digitale zender met heel weinig gepresenteerde programma’s. Hier ontbreekt toch wel enige ambitie om serieus door te groeien. En weinig luistercijfers tot gevolg.
Radio Veronica had voor zijn zender een miljoenenpubliek.
Het miljoenenpubliek van Veronica, RNI of later zelfs Mi Amigo (meer dan 3 miljoen luisteraars!) kan natuurlijk niet meer. Welke alternatieven hadden mensen vroeger? En eigen muziek kopen was duur (LP’s). Nu zijn er Spotify lijsten, YouTube, oneindig aantal digitale zenders,… Een overaanbod. Muziek ligt voor het grijpen. De meerwaarde die radio dan biedt is van die lijsten een feestje te maken, maar toch niet nonstop zoals op Bene? Daarmee overtuig je niet. Sterker nog, bij VRT zullen ze dat weten en willen ze hun eigen zenders (terecht) niet beconcurreren. Alleen is het resultaat van de radio 2 top 2000 bijzonder mager.
Radio 2 in Vlaanderen is al lang niet meer wat het is. Met alle respect voor Peter Van De Veire maar de stijl past totaal niet bij radio 2 en de start is totaal gemist; ik heb geluisterd tot nummer 1980 en daarmee is de VRT top 2000 voor me voorbij; ook feit dat ze bij radio Bene nu de evergreen 1000 nonstop draaien -met nochtans enkele leuke nummers- is echt een gebrek aan deejays die van die lijstjes een feest maken.
Npo Radio2 is zowat een StuBru voor volwassenen hun top 2000 is zowat een samenvoeging van het beste uit onze top 2000 en een iets commerciëler Tijdloze tegelijk.
Daarmee dat de Tijdloze voor mij toch wel er met kop en schouders boven uit steekt wat betreft de BeNeLux!