World Radio Day wordt dit jaar, op vrijdag 13 februari 2026, voor de vijftiende keer gevierd. Een goed moment om niet alleen bij de recente geschiedenis stil te staan, maar om ook eens terug te blikken naar wat er op dezelfde datum in eerdere decennia in de radio- en omroepwereld gebeurde.
1960 – Problemen voor de VRON
Weekblad ‘Vrij Nederland’ schreef dat de plannen van de vrije radio-omroep VRON, die vanaf zee wilde gaan uitzenden, opnieuw vertraging hadden opgelopen. Een deel van het zendermateriaal was in beslag genomen terwijl het onderweg was naar het Duitse stadje Emden, vlakbij de Nederlandse grens. Volgens het tijdschrift was dat het gevolg van het opereren buiten de wettelijke regels, met processen, kosten en uitstel tot gevolg. Van uitzendingen kwam voorlopig niets terecht.
1961 – Engelstalige programma’s bij Radio Veronica
Een jaar later verscheen in de GPD-kranten het bericht dat Radio Veronica Engelstalige programma’s zou gaan uitzenden. Daardoor veranderde de Nederlandse programmering. Die liep voortaan van 13.00 tot 20.00 uur, met plannen om later tot middernacht te verlengen. Het ging om uitzendingen van CNBC (Commercial Neutral Broadcasting Compagny) , een kortstondig project. Het signaal richting Engeland bleek echter zwak en na verloop van tijd werden de uitzendingen weer stopgezet. Veronica vulde de vrijgekomen uren opnieuw met eigen, vaak gesponsorde programma’s.
1962 – Radio Mercur aan de ketting
Kranten meldden dat de Deense zeezender Radio Mercur voorlopig niet in de lucht zou komen. Hun schip Cheeta I was na stormschade naar Kopenhagen gesleept en mocht de haven niet verlaten. Er ontbraken geldige scheepspapieren en zelfs de vlagregistratie riep vragen op. Het voorval liet zien hoe improvisatie en bureaucratie in de offshore wereld vaak hand in hand gingen.
1963 – Studio voor de RONO
Het nieuws over een mogelijke hulpstudio voor de RONO (Regionale Omroep Noord en Oost) in Leeuwarden, deed de ronde. Het plan was om een voormalige school om te bouwen tot studio met controlekamer en muziekruimte, gefinancierd met een krediet van 87.000 gulden.
1964 – 25 jaar Paul Vlaanderen
Er werd herdacht dat het hoorspel ‘Paul Vlaanderen’ 25 jaar eerder voor het eerst op de Nederlandse radio was uitgezonden. Het personage, gebaseerd op Francis Durbridge’s ‘Paul Temple’, kreeg zijn Nederlandse naam dankzij AVRO-directeur Willem Vogt. Acteurs als Theo Frenkel, Lily Bouwmeester en later Jan van Ees gaven het hoorspel jarenlang een gezicht en vooral een stem. Opmerkelijk detail: de ontknoping van de verhalen bleef vaak tot de laatste repetitie geheim, zelfs voor de spelers.
1965 – Stan Haag op televisie
De voorbereidingen voor het KRO-televisieprogramma ‘Vakantie op zicht’, gepresenteerd door Stan Haag, gingen van start. De opnames begonnen eind maart in studio Bellevue in Amsterdam. In het programma kwamen populaire vakantielanden aan bod en gaf Haag praktische reistips, een minder bekende kant van de man die velen vooral van de radio kennen.
1966 – Gene Pitney naar Nederland
Begin dat jaar werd aangekondigd dat de Amerikaanse zanger Gene Pitney, toen zeer populair, naar Nederland zou komen voor televisieoptredens. Zijn platen gingen heel vlotjes over de toonbank en voor veel fans roepen zijn naam en stem nog altijd warme herinneringen op.
1967 – Fusie rond Televizier
Het werd bekend dat de Stichting RTN, uitgever van onder meer het weekbad ‘Televizier’ zou opgaan in omroepvereniging AVRO. Hun ‘AVRO-Bode’ bleef bestaan, maar werd geïntegreerd in ‘Televizier’, dat zo een volledig overzicht van radio- en tv-programma’s kon bieden. Slechts een klein aantal leden maakte bezwaar tegen de fusie.
1968 – Radio Biafra
Radio Biafra bracht het nieuws over gevechten in Nigeria, waar burgeroorlog en hongersnood heersten. Voor veel luisteraars was het conflict iets dat intens via de radio werd gevolgd.
1969 – Discussie over Hilversum III
Er kwam een discussie op gang over de toekomst van Hilversum III. Omroepvereniging VPRO gaf aan alleen mee te willen werken aan hervormingen als er ook ruimte kwam voor verdere uitbreiding van het lichte programma in de avonduren. Onzekerheid bij de overheidsplannen zorgde ervoor dat de omroep voorlopig een afwachtende houding aannam.
° Morgen deel 2
