René over radio (1) 18 april 1973: We kunnen het toch proberen!

Leestijd: 6 minuten

Net als dit jaar viel die datum in 1973 op een woensdag. En het was een datum die er al al een hele tijd in werd gehamerd: het zou de dag worden van de demonstratie in Den Haag voor het behoud van de zeezender Radio Veronica. Precies dertien jaar eerder werd het eerste schip van het station de Noordzee opgesleept: de Borkum Riff, officieel als wrak te boek gesteld, die voor de kust van Katwijk voor anker ging. Na een hoop pesterijen in naam van de overheid, die het uitvaren vanuit het Duitse Emden zolang mogelijk saboteerde. Volgens de overlevering raakte kapitein Gardner van de Britse sleepboot Guardsman, die voor de klus was ingehuurd, het getraineer zó zat dat hij het omgebouwde lichtschip uiteindelijk min of meer uit de handen van de ambtenaren kaapte door te dreigen met inzet van de Engelse strijdkrachten. Schitterend verhaal, natuurlijk.

De Borkum Riff werd na een aantal jaar op volle zee vervangen door de Norderney en Radio Veronica werd razend populair. De politiek en de Nederlandse omroepen probeerden met het in de lucht brengen van een speciale popzender de luisteraars bij het commerciële station weg te kapen, wat niet lukte. Maar toch was het concurrentie die Veronica uiteindelijk en feitelijk de das om zou doen. Het radiostation RNI van de Zwitsers Meister en Bollier, dat live uitzond vanaf het uitstekend geoutilleerde schip Mebo 2, maakte de Veronica-directie zenuwachtig. Na wat schimmige contacten en afspraken werd duidelijk dat RNI een blijvertje zou worden en toen namen de bazen van Veronica een fatale beslissing: de Mebo moest binnen territoriale wateren worden gebracht zodat het station uit de lucht zou worden gehaald en Veronica weer het rijk alleen zou hebben. De klus liep uit de hand en eindelijk had de Haagse politiek de stok om mee te slaan. 

Heel keurig gestrand

Net als bij de Engelse zeezenders was het een onderling conflict met geweld dat de situatie in het nadeel van de vrije stations beslechtte. In de zomer van 1973 zou de Tweede Kamer zich buigen over wetsontwerpen om de radiopiraten de mond te snoeren en daarom werd op 18 april 1973 een hoorzitting georganiseerd om de politici nu eens duidelijk uit te leggen waarom Veronica zo anders was dan Hilversum 3 en waarom het station niet zou moeten verdwijnen. Als ondersteuning werd opgeroepen tot een massa demonstratie in Den Haag, met als afsluiter, en als beloning, een gratis popconcert op het Malieveld.


Lees verder onder de advertentie


Iets meer dan twee weken voor die dag sloeg het noodlot echter toe: een zware storm bleek sterker dan de ankerketting van de Norderney; het schip raakte op drift en liep, wonder boven wonder intact, op het Scheveningse strand. En dus werd het stil op de 538 meter, precies in de periode dat de zender zo hard nodig was om sympathisanten op te roepen. Het duurde tot 11 april voor Veronica weer te horen was: nu via de 259 middengolf vanaf het Caroline schip Mi Amigo, en dus vlogen de actie-promo’s je weer om de oren. In de vroege ochtend van 18 april kwam de Norderney eindelijk los en een paar uur later was Veronica ook weer op de eigen frequentie te horen.

Iedereen naar Den Haag

Ik had nog nooit gedemonstreerd, maar net als veel van mijn vrienden en klasgenoten wilde ik die dag absoluut meedoen, proberen mijn station te redden! Het is een wat onwerkelijke sfeer die dag in Den Haag. Massa’s jongeren uit het hele land, veelal met een transistorradio bij zich, die in hun Paasvakantie in grote groepen naar het Malieveld gaan om aan de demonstratieve optocht te beginnen. Er zijn die dagen heel wat lakens omgevormd tot spandoeken, die simpelweg op houten staken werden gespijkerd en zo boven de stroom demonstranten worden meegevoerd.

‘Veronica blijft 538!’ – ‘Als men nog niet eens een land kan regeren, laat men dan ook geen anti-piratenwet introduceren’ –  ‘Veronica moet en zal blijven’ – ‘Vlaardingen steunt Veronica’ –  ‘Goed idee: Veronica op zee’ – ‘Wee de politieke broeken die Veronica opdoeken’ –  ‘Handen af van 538’ –  ‘Veronica blijft als u dat wilt’ –  ‘Veronica de lucht uit: omroepblad de deur uit -.

Paard met Veronica-sticker

Veel stickers op jassen, pukkels, spijkerbroeken. Zelfs sommige politieagenten te paard hebben een sticker opgeplakt, al is het misschien alleen maar om te laten zien dat ze aan de kant van de demonstranten staan. Het is een grijze, tamelijk koude dag, maar in de mensenmassa voel je dat eigenlijk niet echt. Vanaf het Malieveld gaat het in één dicht op elkaar gepakte stoet naar het Binnenhof. Overal klinkt de uitzending uit de transistorradio’s. Soms zit er een auto in de onafzienbare sliert mensen en dan staat de autoradio hard aan, op Veronica, of je hoort het station via een luidspreker op het dak. 

Duizenden onbekenden bij elkaar, met één doel. Stoer geschreeuw, een boel herrie, maar geen rotzooi. Gelukkig, want daar had ik ‘m wel een beetje voor geknepen. En dan nog niet eens zozeer voor de eventuele risico’s die je dan zou lopen, maar vooral om het feit dat het de zaak in een negatief daglicht zou zetten. Van achter de ramen op eerste etages boven winkels en kantoren worden we gadegeslagen. Hier en daar hangen Veronica posters achter het glas.



Flessenhals Binnenhof

Ik weet eigenlijk niet eens precies waar ik loop: ik ben niet erg thuis in dat stukje binnenstad want ik kom eigenlijk maar zelden over de onzichtbare grens die het Spui trekt, maar plotseling herken ik het Binnenhof. De smalle poort is een flessenhals die het tempo van de optocht nog verder verlaagt, en mannetje aan mannetje wringen we ons over de keien waar al zo ontelbare veel voeten hadden gelopen.

Het regeringscentrum van het land. Hier wordt het beleid gemaakt. Hier worden de beslissingen genomen. Hier zou worden bepaald of ik naar mijn favoriete radiostation zou kunnen blijven luisteren. Mijn favoriete? Het enige station dat ik aan heb! En uiteraard gaat het vandaag feitelijk om ‘de zeezenders’, maar iedereen weet dat de massa er is voor Veronica.

Het hol van de leeuw

Ongrijpbaar ver weg, achter allemaal dikke muren en gesloten deuren zitten die beleidsmakers. Wat extra luid geschreeuw terwijl we door het Binnenhof trekken, wat meer politie. Logisch, maar tegelijkertijd zorgt het juist ook voor een lichte verandering in de stemming. Hier zitten je tegenstanders. De mensen die de macht hebben Veronica uit de lucht te halen. Een einde te maken aan dat vertrouwde decor van je dagelijkse leven. En idioot genoeg zijn de progressieve partijen nu de vijand van de jeugd, en moet die het hebben van VVD en Telegraaf.

Het is een beetje wringen en duwen voor we er aan de andere kant weer uitkomen en vanaf dat moment is de druk van de ketel. De zenuwen worden weggelachen en weg gejoeld. We hebben het ze toch maar even laten horen, dat we er waren. Dat we niet willen dat ze Veronica het zwijgen opleggen. We hebben er wat aan gedaan, vandaag!

De grootste demonstratie ooit (?)

Het regent als we het Malieveld naderen en we horen de klanken van de Dizzy Man’s Band. Het popconcert is eerder van start gegaan om te proberen de duizenden en duizenden tot doorlopen te bewegen en de gang er in te houden.

Van een spetterende finale komt het niet echt: het grootste deel van de demonstranten komt per slot van rekening van buiten de stad en moet al weer op huis aan, vaak met de trein.

‘De grootste demonstratie ooit’ noemt Veronica het. Hilversum en Haagse politie komen met kleinere aantallen, maar dat het in elk geval qua opkomst een historisch succes was, zal niemand kunnen ontkennen. ’s Avonds thuis, moe en nogal hees, kan de transistor weer aan en meteen wordt-ie weer afgestemd op 538. Want 259 was natuurlijk een fantastische uitkomst, maar hier hoort het wijzertje op te staan! Zolang het nog kan…

Je zou ook interesse kunnen hebben in...

De laatste dag van Radio Mi Amigo (video) Exclusieve 'tribute day' (maar dan ook slechts 2... Fans van Radio Mi Amigo kunnen morgen best even het winkelen, wandelen of werken in de tuin uitstellen, want er staat een exclusieve tribute day geprogrammeerd.  Dit keer g...
1978: De laatste (van) Schipper In de allerlaatste week van Radio Mi Amigo Ook vandaag aandacht voor de ‘Laatste Week’ van Radio Mi Amigo. Voor de overige afleveringen moet u even 'Het Avondblad' van de voorbije dagen uit de krantenbak halen. We gaan o...
1979: Radio Mi Amigo is niet meer Enthousiasme veranderde al snel in totale chaos Radio Mi Amigo is niet meer Enthousiasme werd totale chaos Oktober 1979, door Ton van Draanen Radio Mi Amigo is niet meer. Na een periode van bijna drie maanden is het radio...
1979: Politie legde beslag op Mi Amigo Magdalena vastgelopen in Nederlandse wateren   24 september 1979  Magdalena vastgelopen in Nederlandse wateren Politie legde beslag op Mi Amigo Het sprookje van de piratenzender Mi Amigo loopt wellicht ten e...
1979: Harde wind dreef Mi Amigo naar de kust Zendschip door de politie geënterd Harde wind dreef Mi Amigo naar de kust Zendschip door de politie geënterd door Bert Voorthuijsen Stellendam – De zeezender Radio Mi Amigo is tot zwijgen gebracht. In opdrach...
1978: Hollandia nieuwe piraat in de ether Vanaf zendschip van Radio Mi Amigo Hollandia nieuwe piraat in de ether Rotterdam – Dinsdag 3 oktober start een nieuwe Nederlandse etherpiraat aan boord van het zendschip Mi Amigo, dat buiten de territoriale grenz...
Deel of print dit artikel
Spotlight
TVV Sound
TVV Sound

Reageer op dit artikel

avatar
  Inschrijven  
Abonneren op
Meer in Offshore
Radio Caroline op z’n paasbest (audio)
De ééndagse come back van Veronica
Tim werd Bart en Otto gaf een Solex weg
(K)ei-goed: een Paasweekend lang Mi Amigo
Goede raad van Stan Haag, bijna… goed! (audio)
Old Lady alsnog ‘verdronken’ (audio)
Sluiten