Nostalgische column Hans Knot (15) De VPRO en de ‘piraten’

Leestijd: 3 minuten

Al eerder heb ik uitgebreid gepubliceerd over de speciale uitzendingen vanaf een schip. Zo vroeg ik me af: klassieke muziek en zeezenders, gaat dat samen? Ja, zeker wel. Ooit liet de violist Theo Olof, het boegbeeld van de stichting Nederland Muziek die voor de komst van een klassieke-muziekzender ijverde, zich ertoe verleiden om op verzoek van de VPRO-radio aan boord van een zendschip te stappen. 

Het gebeuren is de geschiedenis ingegaan als Radio Stereo Petat en het Comité Nederland Muziek. Het was maandag 9 april 1973 dat een gehuurde boot, de MV Morgenstern, de zee op ging om te worden ingezet voor deze speciale uitzendingen van deze ‘piraat’. Vreemd genoeg werd de sportvissersboot in de eind jaren zeventig echt ingezet voor de uitzendingen van zeezender Radio Delmare. Het hele verhaal, door mij gepubliceerd in 1995, kun je hier nog eens lezen


Lees verder onder de advertentie


Radio Stereo Petat met Lenny Len (alias Jan Lenferink), Sjef van Oekel en Theo Olof.

Het blijkt echter dat de VPRO zich eerder heeft ingelaten met de uitzendingen van een piratenzender en wel in de maand april 1971. De bewoners van de Nieuwmarktbuurt, destijds een van de saneringswijken van Amsterdam, hadden een eigen radiozender illegaal in stelling gebracht tegen de massale sloopplannen die het gemeentebestuur van Amsterdam had bekend gemaakt. De naam van het radiostation was Radio Sirene. Programmamakers van de VPRO lieten in de avond van vrijdag 9 april het geluid van het radiostation in het toen populaire programma ‘VPRO Vrijdag’ gedurende een kwartier meelopen. 

Radio Sirene maakte gebruik van een frequentie in de middengolfband, vlak naast de 192 meter van Radio Veronica. Toen de uitzendingen die avond stopten, werd bekend gemaakt dat men vrijdagmiddag 16 april weer zou zijn te beluisteren. Wel werd aangegeven dat de uitzending niet langer dan een kwartier zou duren om de kans te worden gepeild door de Radio Controle Dienst, te verkleinen. De initiatiefnemers wilden de zender niet alleen voor zichzelf gebruiken maar stelden tevens anderen, die zich tegen de gemeentelijke plannen wensten te verzetten, het gebruik van de zender beschikbaar. Verder meldde men dat in de uitzendingen aankondigingen zouden volgen van allerlei acties die door de buurtbewoners zouden worden georganiseerd. 

Regelmatig kwamen de gebeurtenissen rond de Nieuwmarktbuurt in het nieuws. Niet alleen was een groot aantal lege panden door krakers, afkomstig uit het gehele land, in bezit genomen maar ook de reguliere bewoners traden soms op een militante manier op. Ondermeer werden werknemers van het Gemeentelijke Energie Bedrijf van Amsterdam bij herhaling weggestuurd toen ze van plan waren de elektriciteit in de gekraakte panden af te sluiten, zodat oneigenlijk gebruik kon worden voorkomen. 


Maar ook de slopers, waarvan door de gemeente werd gemeld dat men spoedig met de afbraak van panden kon beginnen, werden in de uitzending duidelijk gemaakt dat ze niet welkom waren. Bovendien werden er in de wijk allerlei spandoeken opgehangen met duidelijke teksten: ‘Slopers niet welkom’, ‘Levensgevaarlijk voor slopers’ en ‘Slopers gaan de gracht in’. Ter voorkoming dat slopers ongehinderd hun gang konden gaan, werd in de uitzending van Radio Sirene aangekondigd dat spoedig patrouilles, bestaande uit buurtbewoners, de straat zouden opgaan om hen te verhinderen aan de slag te gaan.

Maar daar bleef het niet bij want er werd op een aantal daken van de Nieuwmarkt-buurt een felle sirene geplaatst die bij dreigende komst van de slopershamers zoveel lawaai maakte dat bewoners werden gewaarschuwd en snel een grote afscherming tegen de werklieden kon worden gevormd. De plannen van de gemeente tot een grootschalige sloop van panden had ondermeer te maken met het feit dat er ruimte diende te worden gecreëerd voor de aanleg van de Metro, en een nieuwe autoweg in de hoofdstad. Een fragment van het programma van Radio Sirene op de 193 meter was trouwens, mede dankzij de medewerking van de VPRO, dezelfde avond in het NOS Journaal te horen. 



Vier jaar later waren er hevige rellen toen met de afbraak van vele panden werd begonnen ten bate van de aanleg van de Oostlijn van de Amsterdamse Metro en het NOS Journaal bracht de beelden.

Je zou ook interesse kunnen hebben in...

Het vinylmoment van Manneke Pop – 53 (video) Gary Numan, Are Friends Electric? Hoor jij ook zoveel van vroeger in die muziek van vandaag? Wie de hitparades een beetje volgt hoort inderdaad hoe langer hoe meer nummers van vroeger weer opduiken. Maar dat is een...
Nostalgische column Hans Knot – 55 Herrie met Harry Eerder beschreef ik in een column de illegale doorstart van Radio Mi Amigo. Ook in dit essay ga ik weer precies drieënveertig jaar terug in de historie van deze zeezender. Wat gebe...
Dick is (nog steeds) radio actief – (video) De vergissing van Ziggo Radio betekent in een bepaalde taal (Tsjechisch?) gewoon knop. Dat vind ik een mooie benaming. De knop waarmee je een ontvangtoestel aanzet. Radiogolven verplaatsen zich via de eth...
Plaatje maar weer – 43 (video) 'Rudi Cast' (inmiddels met een extra rectificatie) Vroeger was er ene Wim Bosboom die op de Nederlandse TROS-televisie zijn gedachtengoed ten toon spreidde onder de titel ‘Dat willen we even kwijt’ en daarmee zijn rechts-georiëntee...
Kicken op radio en zo (31) ‘De nieuwe NPO apps: leuk geprobeerd, maar nuttig?’ Duiding en zingeving We leven in interessante tijden. Radio 1 belt me net om te vragen wat er beter kan aan Radio 1. Ik zeg er zou veel meer ruimte voor levensbeschouwing en fil...
Kolder en Klodder – 58 (video) 'A space cake odyssey' Satirische Kijk-op-Media, met de meest Subjectieve Mening van Hugo van Vlaenderen De kleine kantjes “Schakelt ge eens over naar de live-beelden van de Vlareg?” vroeg Kolder. ...
Deel of print dit artikel
Spotlight
TVV Sound
TVV Sound
TVV Sound

1
Reageer op dit artikel

avatar
1 Aantal reacties
0 Antwoorden op reacties
0 Volgers
 
Meest beantwoorde reactie
Artikel met de meeste reacties
1 Personen die reageerden
Jan D.M. Personen die recent reageerden
  Inschrijven  
Abonneren op
Jan D.M.
Gast
Jan D.M.

Klassieke muziek op Radio Veronica 192: er is een periode geweest (eind jaren ’60) dat Veronica op Goede Vrijdag (vrijdag voor Pasen in de Goede Week) het programma van Rob Out van 14u tot 16u verving door 2 uur klassieke muziek.

Meer in Column
Kolder en Klodder (16)
De Coverack dossiers (2)
De Zaak Natsie (1)
JLB gaat (soms) naar zee – 16 (audio)
Het vinylmoment van Manneke Pop – 10 (video)
Nostalgische columns Hans Knot – 14 (video)
Sluiten