JLB gaat (soms) naar zee (27) U luistert naar een herhaling van BRT4

Leestijd: 3 minuten

Het leuke, interessante en bevoorrechte van een project als RadioVisie is het feit dat verleden en heden netjes naast elkaar bestaan op één plek. U kent de boutade; ‘Enkel als u het verleden kent, begrijpt u heden en dat is belangrijk om de juiste weg naar de toekomst in te slaan’. Zoiets dus…

Iedere dag mag ik het stof van de archiefdozen, mappen en kasten blazen, op zoek naar opvallende berichten uit het radioland van toen. Nieuwsberichten die terechtkomen in de rubrieken ‘Radiodagboek’ en ‘Dag op dag’. Opvallend, opmerkelijk of enigszins obscuur nieuws. Het meeste herinner ik mij. Van zeer goed, tot ‘wacht eens even, daar moet ik over nadenken’. Soms is het een fait divers, maar daarom niet minder leuk. De kers op de taart, zeg maar.


Lees verder onder de advertentie


Toen ik het bericht dat vandaag in de rubriek ‘Dag op dag’ staat terugvond, herinnerde ik mij plots nog een andere nationale staking, eentje uit 1981. Het hele land lag toen plat. Iedereen was boos op premier Wilfried Martens. De Belgische economie was al jaren ontwricht, veroorzaakt door de oliecrisissen van de jaren 70 en de onaangepaste reactie van het beleid. Het duurde een poos voor de ernst van de situatie doordrong tot de beleidsverantwoordelijken.

Pas eind 1981 maakte de rooms-blauwe regering-Martens V onder druk van het IMF werk van een herstelbeleid. Iedereen moest inleveren. Iedereen was ontevreden en iedereen staakte. Ook de openbare radio en televisie. Met… BRT4 als gevolg. Pardon? Een vierde radionet van de publieke omroep? Begin jaren 80?Dat klopt dus van geen kanten. Nummertje 4 van de BRT zou als Studio Brussel pas van start gaan per 1 april 1983. En toch bestond BRT4 even. Een dagje om exact te zijn.

We spoelen 37 jaar terug. Ik was toen aan het werk bij Gemini, een vrije radio die in het zuiden van de kustprovincie BRT 2 het vuur zwaar aan de schenen legde. Met succes, want in menig bureau van de regionale publieke omroep, toen ook gevestigd aan het Conservatoriumplein in Kortrijk, werd geen minuut gemist van wat dit station uitzond. Een paar keer in de week kreeg het plaatselijke diensthoofd Valère Arickx zelfs een rapportje op zijn bureau. Hijzelf luisterde niet wegens ‘beneden zijn waardigheid’. Zei hij.

Het moet ‘ergens’ in 1981 zijn geweest toen de BRT een stakingsdag inlaste. Het ideale moment uiteraard voor Radio Gemini om iets ‘opvallends’ te doen. Omdat er toen allesbehalve een wapenstilstand heerste tussen publieke omroep en de vrije radio, besloten we de nationale zender in z’n hemd te zetten… Wat aardig lukte, want één dag later haalde de stunt de regionale pagina’s van diverse kranten.

Zoals altijd blijft de publieke omroep tijdens een stakingsdag, gewoon in de lucht en wordt er enkel muziek uitgezonden. Die was erg goed. Kortom eigenlijk best bruikbaar om op te nemen en ’s nachts zelf uit te zenden. Muziekcomputers waren er niet in 1981, de vrije radio’s die ’s nachts wel uitzonden, gebruikten daarvoor reuze grote banden (spoelen van 26 centimeter) die op een lage snelheid (9,5 seconden) werden afgespeeld. Zo slaagde men er toch nog in om een zestal uur te overbruggen.



Maar die banden dienden dan wel eerst te worden opgenomen. Een intensief werkje dat eigenlijk niemand graag deed. Het voorraadje tapes werd bijgevolg (te) veelvoudig gebruikt, wat inhield dat na een tijdje de vaste nachtluisteraars uit hun hoofd wisten welke liedjes elkaar opvolgden. De staking bij BRT bood een oplossing! Een hele dag werd de non-stop muziek van de publieke omroep opgenomen en een nacht later opnieuw uitgezonden via de frequentie van Gemini!

De bekende mededeling: ‘Dit is BRT 1, BRT 2, BRT 3 en de Wereldomroep, wegens een vakbondsactie zijn onze normale programma’s onderbroken. U hoort een gezamenlijk vervangprogramma’, werd gewist en in de plaats kwam; ‘Dit is BRT 4. Wegens groot succes worden de programma’s van gisteren deze nacht herhaald’. De bewuste band werd maar één keer gebruikt, maar het trapje in het omroepkruis, sloeg wel in.

Jammer dat we nooit het rapport op meneer Arickx zijn bureau hebben kunnen inkijken. Onze man ter plekke, die nu trouwens nog steeds voor Radio 2 werkt, wist achteraf wel te vertellen dat er lang en intensief met Brussel is gebeld vanuit een bureau aan het Kortrijkse Conservatoriumplein 1….

Je zou ook interesse kunnen hebben in...

Het radiodagboek van 10 juni (161) Ook dit had vandaag in jouw geschiedenisboek moeten sta... De historie conserveren is de bedoeling van dit dagelijkse rubriekje waarin je alle opvallende gebeurtenissen uit de wereld van de vrije, de publieke, de commerciële en de zeezende...
JLB gaat (soms) naar zee (26) Misschien ben ik geen echte Belg Belgen staan een pak meer argwanend tegenover moslims dan andere West-Europeanen, dat bleek deze week uit een nieuwe rondvraag van het Amerikaanse Pew Research Center. Bijna vier o...
JLB gaat (soms) naar zee (25) De eerste vrouwen in mijn jonge leven; Veronica, Caroline en... In de maand augustus gaat alweer een radio-evenement door in Kortrijk waarbij gefocust word op de zeezenders. De aanzet is moedig en nobel: het verleden bewaren voor de toekomst. E...
JLB gaat (soms) naar zee – 24 (video) Wat is er eigenlijk aan de hand? Eigenlijk... Vandaag vieren we Pinksteren, een feestdag en/of een hoogdag in de play offs voetbal, maar bovenal voor velen een ideaal onthaastingsweekend. “Mooi, dan breng ik mijn zeezender-fot...
JLB gaat (soms) naar zee (23) Duitse gründlichkeit in geluid en geschreven woord Ik werd deze ochtend wakker in het gezelschap van Guus Meeuwis. Om niet verklaarbare redenen hoorde ik voortdurend een strofe van ‘Het is een nacht’ door mijn hoofd spoken. “Een sc...
JLB gaat (soms) naar zee (22) En voor de eerste keer naar... Luxemburg Tradities moeten in ere gehouden worden. Toch ten Huize JLB. Daarom wijken we het eerste weekend van de maand mei uit. Vakantie! De Ardennen liggen niet echt om de hoek, maar het i...
Deel of print dit artikel
Spotlight
TVV Sound
TVV Sound

6
Reageer op dit artikel

avatar
1 Aantal reacties
5 Antwoorden op reacties
0 Volgers
 
Meest beantwoorde reactie
Artikel met de meeste reacties
4 Personen die reageerden
Pieter Van BandenHaveveJoop Van HoopRadio Freak Personen die recent reageerden
  Inschrijven  
Abonneren op
Radio Freak
Gast
Radio Freak

Fout : Als je een 26 cm spoel opname op 9,5 cm/ sec dan is dat max 3 uur en niet meer, dus 6 u klopt niet tenzij aan het einde de band in omgekeerde richting draaide ? iets wat vermoedelijk wel het geval was. Maar dan stel ik nog steeds de vraag wie er om 3 of 4 u in de (morgen) nacht zat te luisteren. Er was toen een 27 mhz hype en ja vel mensen waren toen wel wakker in het midden van de nacht , van internet was er toen nog lang geen sprake.

Pieter Van Banden
Lid

Via auto reverce zal het wel geweest zijn maar dan kon je zelfs 8 uren opnemen!Indertijd vele banden samengesteld…

Hugo Van Vlaenderen
Lid

Er werden ook videobanden gebruikt op sommige plaatsen. ’s Nachts waren er wel degelijk luisteraars, fabrieken die drie posten draaiden, bakkers, nacht-tankstations, enz. Dat was ook te meten want als de band uitviel lieten ze het wel weten! Het is niet omdat Radiofreak (F, dus) alles wil afbreken dat de wereld niet normaal was en kon/kan zijn.

Pieter Van Banden
Lid

Inderdaad Hugo, bij Radio Saturnus (in Teralfene) werd dat ook even uitgetest !

Joop Van Hoop
Gast
Joop Van Hoop

Er bestonden in die tijd ook verschillende banddiktes waardoor uiteraard ook de maximum duur per spoel kon verschillen.

Pieter Van Banden
Lid

Ik kon tot 4u20 gaan ‘per kant’ maximum (plakte nog extra stukje band) op de grote spoelen.Kon dus makkelijk een nacht bedekken met muziek.De aluminium strip zorgde voor de reverce…Waar is de tijd…

Meer in Column
Het vinylmoment van Manneke Pop – 21 (video)
Nostalgische column Hans Knot (25)
De Coverack Dossiers – 6 (video)
Plaatje maar weer (16)
Jos ON8VRT uit Blankenberge (4)
Kolder en Klodder (26)
Sluiten