fbpx

RadioVisie

  • .
    .

Het beste van DAB-touristique

Het DAB+ weekrapport neemt een eindejaarsbreak. Voor de gelegenheid zetten we een reeks toeristische tips uit heel Europa op een rijtje die u afgelopen jaar in dit weekrapport kon meepikken. Die tips waren (meestal) uiteraard telkens verbonden aan opmerkelijke zendersites met nieuws over DAB+. Volgende week donderdag is ons weekrapport opnieuw op de afspraak.

Duitsland: nu ook DAB+ op eiland Rügen

De zendersite in Garz, op het eiland Rügen, heeft een mast van 190 meter. Het is een van de drie zendersites op het eiland.

Rügen is het grootste Duitse eiland in het noorden van het land, in de deelstaat Mecklenburg-Voor-Pommeren. Het toeristische eiland met 73.000 inwoners, bekend voor zijn fraaie krijtrotsen, kreeg DAB+ dekking van de Noord-Duitse openbare radio NDR. De NDR nam in Garz, het oudste stadje op het eiland, namelijk een nieuwe DAB+ zender van 5 kw in gebruik. De openbare omroep heeft voortaan ook een DAB+ dekking in de regio’s Samtens, Gingst, Trent, Altenkirchen, Sagard, Binz, Sellin en Göhren.

De NDR-multiplex op kanaal 8B bevat acht kanalen: NDR 1 Radio MV, NDR 2 MV, NDR Kultur, NDR Info MV, N-JOY, NDR Plus, NDR Blue en NDR Info Spezial. Via dezelfde mast wordt ook de eerste DAB+ Bundesmux uitgezonden, plus zijn er drie DVB-T2 muxen met samen 16 tv-kanalen en ook nog eens 7 FM-zenders. De NDR startte afgelopen week ook in Husum, in de deelstaat Sleeswijk-Holstein een extra DAB+ zender op, die dekking geeft op het eiland Süderoog, nabij de Deense grens, en de Halligen, een eilandengroep in de Waddenzee die evenzeer een bezoekje waard is. Voor de regio Bremerhaven zette de NDR deze week ook de zender Schiffdorf aan, met binnenhuisontvangst in Nordenham, Langen, Loxstedt en Bokel.

Tsjechië: DAB+ in de L-band dooft uit

In Tsjechië migreerde de operator Teleko DAB zijn zender in Liberec-Proseč op 16 juli van de L-band naar de band III. Er wordt nu uitgezonden in blok 5D. De L-band (1452 MHz tot 1492 MHz) was oorspronkelijk internationaal ook bedoeld voor DAB(+), maar slechts weinig landen hebben die hoge frequenties echt benut. Bovendien zijn er weinig of geen ontvangers die voorzien zijn op die L-band. De bedoeling destijds was om deze hoge frequenties in te zetten voor lokale DAB(+) en DAB(+) via satelliet. Onder meer Canada experimenteerde destijds wel met DAB in de L-band, omdat band III (170-240 MHz) daar door de televisie wordt gebruikt, maar dat werd geen succes.

Het Tsjechische Teleko DAB heeft – volgens zijn website – momenteel nog steeds twee zenders in de L-band: Brno-vysílac Barvicová in het blok LE en Lysá Hora in het blok LP, maar ook die migreren binnen afzienbare tijd naar band III. Overigens nam Teleko op 6 augustus ook een nieuwe zender in gebruik (blok 12D) voor de regio Olomouc. Dat is de derde grootste stad van Moravië, een van de drie historische landen die vandaag Tsjechië vormen (naast Bohemen en Tsjechisch Silezië).

Tsjechië: sterkste DAB+ zender in Europa start op 1 november

klik om te vergroten

Het DAB+ netwerk van de Tsjechische openbare radio Český rozhlas (ČRo) breidde op 1 november uit van 15 naar 24 zendersites. De totale dekking van de Tsjechische Radio DAB+ -multiplex stijgt hiermee van 61 naar 80 procent van de Tsjechische bevolking. Nieuw is ook dat de ČRo met twee headends werkt, waardoor het landelijke netwerk werd opgesplitst in twee territoriale delen (12C in het westen, 12D in het oosten, zie kaartje). Dat was nodig om alle regionale ČRo-producten aan een hogere bitrate te kunnen doorgeven. De capaciteit stijgt van 15 naar 26 kanalen.

De absolute blikvanger in het lijstje aan nieuwe zenders is České Budějovice – Kleť (blok 12C), waar met een vermogen van liefst 20 kW zal worden uitgezonden. Voor zover bekend wordt dat zelfs de sterkste digitale radiozender in Europa.

Dat brengt ons meteen ook bij onze DAB-touristique, want de zendersite Kleť bevindt zich op de gelijknamige berg die met zijn 1.083 meter de hoogste berg is van het Blanský les in het zuiden van Tsjechië (met zicht op Oostenrijk). De berg ligt circa 8 km ten noorden van de stad Český Krumlov. Al in 1822 werd op de top een toeristische uitkijktoren gebouwd. In 1925 kwam er een berghut bij. Sinds 1957 staat op de top een 116 meter hoge zendmast.

De overige nieuwe zenders bevinden zich in Jáchymov-Klínovec (blok 12C, vermogen 10 kW), Brno-Kojál (blok 12D, vermogen 10 kW), Zlín-Tlustá hora (blok 12D, vermogen 10 kW), Klatovy-Doubrava (blok 12C, 5 kW), Olomouc-Radíkov (blok 12D, 2 kW), Pilsen-Sylván (blok 12C, 1 kW), Nový Jičín-Veselý kopec (blok 12D, 1 kW) en Tasov (blok 12D, 300 Watt). Voor volgend jaar wordt een volgende uitbreiding gepland waarbij de dekking van de mux tot 95 procent van de bevolking moet stijgen (binnenontvangst).

Slovenië: stormloop op restcapaciteit landelijke mux

Over Slovenië hebben we het in dit DAB+ weekrapport nog nooit gehad en deze week waren daar plots twee nieuwtjes te rapen. Het eerste is dat er zich liefst 11 kandidaten hebben aangemeld voor de twee plekjes die vacant werden verklaard op het enige nationale ensemble Slovenia DAB+ R1, dat wordt uitgebaat door de openbare RTV Slovenija. Op de mux, die in 2016 van start ging, zitten momenteel 17 stations, maar de verdeling van de beschikbare ruimte loopt wel extreem ver uiteen. Zo zenden de vier Sloveense openbare radionetten elk uit in 128 kbp/s, terwijl er ook zeven private (muziek)stations zijn die slechts in 24 kbp/s (mono) worden doorgegeven.

Bij de overige zes stations varieert de kwaliteit tussen 48 en 72 kbp/s. Bij 15 stations wordt nog de codec HE-AACv1 gebruikt, de overige twee gebruiken HE-AACv2. Er bleef nog steeds restcapaciteit over op de mux, maar die wordt slechts mondjesmaat vrijgegeven. De mux, die uitzendt in blok 10D nam deze week – en dat is het tweede nieuwtje – een nieuwe (tiende) zender in gebruik in Beli Križ (Witte Kruis, foto rechts), waardoor er nu ook dekking is in Izola, Piran, Portorož en Lucija. Zo hebt u er alweer een toeristische tip bij.

Duitsland: Hamburg krijgt tweede private DAB+

De Heinrich-Hertz-Turm

Omdat de private DAB+ multiplex “Hamburg K11C” goed gevuld is met 16 radioprogramma’s en andere radio-omroeporganisaties blijkbaar belangstelling tonen voor distributie via DAB+ in de regio Hamburg, gaat de media-autoriteit MA HSH (Medienanstalt Hamburg/Sleeswijk-Holstein) volgend jaar een tweede multiplex lanceren. De aanbesteding vindt in de eerste helft van 2020 plaats.

De bestaande Hamburgse mux wordt uitgezonden vanop de 279 meter hoge Heinrich-Hertz-Turm, de Telemichel in de lokale volksmond (klik op de foto om te vergroten). Ook de antennes van de Bundesmux DR Deutschland (5C) en de mux van de plaatselijke NDR (7A) bevinden zich op dezelfde toren. Daarnaast zijn er 10 FM-zenders en 7 muxen in DVB-T2. De bouw van de televisietoren gebeurde tussen 1966 en 1968. Het is de zesde hoogste in Duitsland. Het uitkijkplatform op 124 meter is sinds 2001 gesloten voor het publiek, maar het zou heropenen in 2023.

Beierse Alpen: DAB+ antennes plaatsen met de helikopter

(klik om te vergroten)

We trokken ook naar de Beierse Alpen. Op de Laber bij Oberammergau, op zo’n 20 kilometer van Garmisch-Partenkirchen, werden vrijdag 20 september nieuwe DAB+ antennes geïnstalleerd. Die maakten eind oktober ook de DR-Bundesmux beschikbaar in deze regio. Er moest om allerlei redenen een helikopter worden voor ingezet. Door het slechte weer waren de werkzaamheden al enkele dagen uitgesteld. De assemblage gebeurde bij het krieken van de dag, nog voor de kabellift op de Laber openging. De foto komt van de website van de Beierse Radio, want die heeft op de zendersite Oberammergau al langer zijn FM-zenders en een eigen DAB+ mux. Oberammergau en in uitbreiding de (relatief minder hoge) Ammergauer Alpen hebben zowel winter als zomer heel wat fraais te bieden voor toeristen, waaronder enkele kabelbanen.

Polen: Polskie Radio switchte operator in Opole

Het middeleeuwse Opole in het zuiden van Polen is tevens de hoofdstad van de Poolse popmuziek. Het radionieuws daar was dat de mux (blok 11C) van de openbare omroep Polskie Radio in het woiwodschap Opole (vergelijkbaar met onze provincies) een nieuwe operator kreeg per 1 oktober. Polskie Radio deed hiervoor in deze regio totnogtoe beroep op de operator PSN Infrastruktura, maar maakte maandag bekend dat ze overschakelt naar EmiTel. Dat telecombedrijf zal instaan voor drie zendersites: in Opole zelf (6 kW op 79 meter hoogte), in Chrzelice (5,4 kW op een 190 meter hoge mast) en op de Sint-Annaberg (3 kW op 36 meter). Voor wie graag Opole wil bezoeken: met Flixbus betaalt u vanuit Brussel tussen de 50 en 60 euro voor een enkel ticket, maar de reis duurt wel zo’n 21 uur.

Duitsland: Alf Bullay

Alf en Bullay zijn twee Duitse dorpjes in de Moezelstreek (Rijnland-Palts). Ze zijn toeristisch vooral gekend van de 314 meter lange Doppelstockbrücke (dubbeldekkersbrug) over de Moezel, tussen Alf (linkeroever) en Bullay (rechteroever). Het is een in Duitsland unieke brugconstructie waar treinen (bovenaan) en auto’s (onderaan) gelijktijdig de rivier oversteken. De brug bestaat sinds 1879 en werd in 1947 heropgebouwd, nadat die in 1945 werd verwoest door een Amerikaanse luchtaanval.

De SWR (Südwestrundfunk, de publieke omroep van de Duitse deelstaten Baden-Württemberg en Rijnland-Palts) nam er DAB+ in gebruik op de zendersite Alf Bullay (blok 8A). Samen met de zender Idar-Oberstein Hillschied geeft dat een gevoelige verbetering van de ontvangst in de Moezelvallei, vanaf de grens met Saarland tot Kirn. Later dit jaar volgen in Rijnland-Palts nog de zendersites Bad Münster, Diez/Lahn en Zweibrücken en wordt het zendvermogen opgedreven in Haardtkopf en Kaiserslautern. In 2020 komen er nog eens zes zenders bij. Voor Baden-Württemberg liggen de locaties Brandenkopf, Memmingen, Mühlacker en Wertheim op schema in 2019.

Bodenmeer: 99 radiostations in 8 DAB+ muxen vanop zendersite Pfänder

De zendersite Pfänder in het noordwesten van Oostenrijk, vlakbij Zwitserland en Duitsland, wordt eveneens door Duitse en Zwitserse DAB+ muxen gebruikt

Het Bodenmeer is het drielandenkruispunt tussen Zwitserland, Oostenrijk en Duitsland. De zendersite Pfänder, op een hoogte van 1.064 meter, kreeg er eind mei twee bijkomende muxen bij: in het blok 5B startte de landelijke Oostenrijkse mux met een vermogen van 10 kW en ook de Duitse federale mux (met 13 kanalen) in blok 5C in de lucht vanuit Pfänder. Dat bracht het aantal DAB+ zenders op deze zendersite op acht, samen voorlopig goed voor 99 radiostations. Pfänder wordt – naast een pak FM-radiostations en televisiezenders – nog door zes andere DAB+ muxen gebruikt, waarvan drie Zwitserse (7D, 9B en 12C) en drie Duitse (8A, 10A en 11D), samen 77 radiostations:

  • Blok 7D | Swiss Media Cast | 10 kW | 18 radiostations
  • Blok 8A | SWR Baden-Württemberg Zuid | 10 kW | 10 radiostations
  • Blok 9B | SMC_D03 O-CH | 7,9 kW | 14 radiostations
  • Blok 10A | Opper-Beieren / Zwaben | 10 kW | 9 radiostations
  • Blok 11D | Beieren | 10 kW | 10 radiostations
  • Blok 12C | SRG SSR D01 | 2 kW | 16 radiostations

Kroatië: zendertoren Sljeme wordt opnieuw toeristische attractie

In Kroatië krijgt de zendersite Sljeme in Zagreb, één van de vier zendersites waar DAB+ actief is, momenteel een grondige renovatie. De zendersite zal daarbij ook worden uitgespeeld als een nieuwe toeristische attractie van Zagreb, inclusief een uitkijkpost en (opnieuw) een restaurant. Door de bouwvallige staat van de toren zijn toeristen er al enkele jaren niet meer welkom. De werkzaamheden gingen in juni van dit jaar van start en worden uitgevoerd in zeven fasen.

De voltooiing van de laatste fase wordt verwacht in 2021. De toren in Sljeme is het hoogste punt van Zagreb en geniet daardoor een belangrijke symboolfunctie. De binnenplaats, de omgeving, de open en gesloten uitkijkposten en het panoramische restaurant in de bovenste gondel krijgen opnieuw een bestemming voor toerisme en catering, waardoor het opnieuw een belangrijke attractie moet worden voor nationale en internationale toeristen.

Bologna: mux-operator wint juridische strijd om lokale DAB+

In de Italiaanse regio van Bologna kon in december de mux ‘Emilia Romagna dab’ eindelijk van start gaan met een proefvergunning. De mux bevat 18 radiostations en is te vinden in blok 10C. Er wordt uitgezonden vanaf de zendersite Colle Barbiano (foto), ten zuiden van Bologna. Deze zendersite van de RAI bevindt zich op 295 meter hoogte, boven de vlakke Po-vallei, waardoor die de ontvangst in een zeer groot gebied kan dekken in deze dichtbevolkte en rijke regio.

De zenderoperator kreeg eerder een njet van het Italiaanse ministerie van Economische Ontwikkeling, omdat er zogezegd geen frequenties beschikbaar waren voor lokale DAB+ (in het geval van Bologna niet voor eind 2021). Die beslissing werd echter met succes aangevochten bij de Italiaanse Raad van State, waarna alsnog een proefvergunning werd uitgereikt. De Aeranti-Corallo, een Italiaanse belangenvereniging voor lokale radio en tv, spreekt van een belangrijke overwinning, omdat lokale radio “anders een onoverbrugbare vertraging zou oplopen bij de lancering van DAB+”.

Azerbeidzjan: eerste DAB+ testen

Azerbeidzjan kreeg DAB+ vanaf oktober. Het land aan de Kaspische Zee startte toen met de eerste testuitzendingen in de hoofdstad Bakoe en het schiereiland Apsjeron, goed voor een bereik van ongeveer drie miljoen inwoners. De Television Radio Broadcasting and Satellite Communication Production Unity maakt gebruik van een zender van 1 kW van het Italiaanse Syes die werd opgesteld in het 310 meter hoge Baku TV Tower Complex (klik op de foto om te vergroten). Er worden getest met 12 radiokanalen in het blok 11B. De testen waren eerder aangekondigd in het Action Plan 2019 van het ministerie van Transport, Communicatie en Technologie.

De Berlin TV Tower

Vier van de vijf DAB+ muxen die in Berlijn te ontvangen zijn maken gebruik van de iconische Berlin TV Tower (Fernsehturm) op de Alexanderplatz.

Baden-Württemberg: proeven met kleinschalige muxen

In de tv-toren van Stuttgart (foto) in Baden-Württemberg maakte de Landesanstalt für Kommunikation (LfK), de mediaregulator van de Duitse deelstaat, in het voorjaar de plannen bekendgemaakt voor de uitbreiding van het DAB+ aanbod. Een eerste plan is dat er vanaf 2021 mogelijk een nieuwe operator komt voor de ‘Landesmux’. Die wordt momenteel nog beheerd door het consortium Digitalradio Südwest, bestaande uit Media Broadcast en Südwestrundfunk. Die nieuwe operator, een mede-initiatief van private radiostations, zou zowel gunstiger voorwaarden als een beter bereik garanderen.

Van een tweede landelijke mux, opgedeeld in vier regionale muxen en met de mogelijkheid om kanalen regionaal op te delen, ziet de LfK voorlopig nog af. Wel kondigt de regulator proeven aan met kleinschalige multiplexen. Die zullen toegankelijk zijn voor zowel commerciële stations, gemeenschapsradio’s, niet-commerciële lokale radiostations of plaatselijke radiostations die gewoon ervaring met DAB+ willen opdoen. Een eerste test is gepland in de stad Tübingen, al blijven er nog onbeantwoorde vragen over de financiering van het project.

Meer DAB+ Weekrapporten

3
Reageer op dit artikel

avatar
2 Aantal reacties
1 Antwoorden op reacties
0 Volgers
 
Meest beantwoorde reactie
Artikel met de meeste reacties
3 Personen die reageerden
cools jean pierreDanny AdriaensenE.B. Personen die recent reageerden
  Inschrijven  
Abonneren op
cools jean pierre
Gast
cools jean pierre

Hier in Belgie 10kw max een rot ontvangst van alle muxen zelfs met een buiten richtantenne. Arm Belgie, arme DAB+, ontvang alle NPO muxen op 40km afstand maar een rot ontvangst van de Belgische muxen op 15km afstand want de Waalse en Vlaamse regeringen maken er een hutsepot van.

E.B.
Gast
E.B.

” zender České Budějovice – Kleť (blok 12C), 20 kW ; Voor zover bekend wordt dat zelfs de sterkste digitale radiozender in Europa”
Hmm, terwijl er verschillende zenders met 25kW uitzenden in Duitsland. Vb: Pfaffenberg, 25 kW 10A.

Danny Adriaensen
Gast
Danny Adriaensen

En in Nederland, Roosendaal, 40kw op blok 9D.

Meer in dab+, duitsland
DAB+ toestellen kiezen: de selectie van RadioVisie

RadioVisie’s DAB+ weekrapport (42)

Het radiodagboek van 8 december – 341 (video)

RadioVisie’s DAB+ weekrapport (41)

Lokale DAB+ Nederland: 90 geïnteresseerden

DPG Media over DAB+: “Het is absoluut een investering”

Sluiten