De Coverack Dossiers (11) Over afluisteren, bergen en bandrecorders

In de jaren 70 van de vorige eeuw had ik een politiescanner. Met een goede antenne op twaalf  meter hoogte kon de de surveillance-auto’s van de politie in Amsterdam ontvangen. De afstand was honderd kilometer.

Vierhonderd kilometer naar het oosten ligt een berg in de voormalige DDR. Die was bijna honderdmaal hoger dan mijn antenne. De berg ligt in de Harz vlakbij het voormalige ijzeren gordijn en heet Brocken. Hoewel het obstakel zich ver in het oosten achter de betonnen grens bevond, was er toch nog een extra cirkelvormige muur van enkele kilometers omtrek op de berg gebouwd. Het hele zaakje werd bewaakt door DDR militairen. 


Lees verder onder de advertentie


Binnen die enclave was er nog een afgescheiden gebied, daar zaten de Russen. Een flink gebouw met een grote koepel op het dak met daarin een hele verzameling antennes. Als ik met mijn scannertje al van op zeventig kilometer afstand een mobilofoon van een auto kon ontvangen, dan kun je je waarschijnlijk wel voorstellen wat de Russen allemaal konden afluisteren. Er stonden toen ook radarinstallaties op de Brocken. Zij veroorzaakten de ‘woodpecker’-geluiden die stoorden op de kortegolf. Over-de-horizon-radar werd het verschijnsel genoemd.

Na de val van de muur bleven de installaties gewoon in gebruik. Op een dag trokken de omwonenden massaal naar de berg. Ze wilden de Brocken terug want het was oorspronkelijk een toeristische plek. Je kon er met een treintje naar boven en er was een herberg. Pas jaren later werd het gebied ontruimd en konden de toeristen weer van het uitzicht genieten.

Ook werd de toeristische spoorlijn helemaal hersteld en weer in gebruik genomen. Het gebouw staat er nog steeds en er werd een kleine tentoonstelling gehouden over de DDR-tijden. Zopas is alles opnieuw ingericht en wordt er dit keer een grote tentoonstelling gehouden over de afluisterpraktijken van de Russen.

Wat je afluistert moet ook geregistreerd worden. Via, via werden er honderden Uher Reports 4000 gekocht. Dat toestel was compact, oerdegelijk en kon ingesteld worden op een hele langzame bandsnelheid. Zo kon er veel geregistreerd worden en hoefde men niet zo vaak een tape te wisselen.

Brocken is geen gewone berg. Het is er bijna altijd koud, en er staat vaak een ontzettend harde wind. Je moet geluk hebben als je met het treintje boven bent aangekomen om ook daadwerkelijk van het uitzicht te kunnen genieten Omdat het terrein zowat dertig jaar geïsoleerd was, hebben zeldzame planten het overleefd en is er midden op de top een afgeschermde tuin. Overigens, het ijzeren gordijn was een strook van ongeveer vijf kilometer breed die nu de ‘Groene band’ genoemd wordt. 



Heel merkwaardige is dat het grotere wild nu nog steeds zijn oude loop heeft. Alsof het ijzeren gordijn nog bestaat. Vlak voor de plek waar het stond, buigt het af alsof er nog steeds een onzichtbare barrière is. ‘Gewoontedieren’, de omschrijving is hier meer dan op zijn plaats, denk ik.

Je zou ook interesse kunnen hebben in...

De Coverack Dossiers (10) Over kermis, jukeboxen, volksbuurten en bunkers Elke week stof ik zorgvuldig mijn radioverzameling af. Ik ben eraan gehecht want ik heb ze de voorbije decennia allemaal zelf nieuw gekocht. Terwijl ik daarmee bezig ben bedenk ik ...
De Coverack Dossiers – 9 (video) Over zakradio’s, speknekken en straatklinkers Jaren geleden heb ik op de BRT de film ‘Magdalene Sisters’ en daarna de aansluitende documentaire gezien. Nu is er in Brabant ophef over de ‘Zusters van Liefde’. Het herinnerde mij...
De Coverack Dossiers – 8 (video) Over laptops, bluetooth en fossielen Enige tijd geleden bracht ik een bezoek aan de Media Markt. Na jaren van online elektronica kopen wilde ik weer eens naar een fysieke winkel. Doel; naar radio’s kijken en oriëntere...
De Coverack Dossiers (7) Over de Tineke Show, Ome Sjakie en geldverspilling Gisteren herinnerde Google Foto’s me er aan dat het vier jaar geleden is dat ik bij de Tineke Show op bezoek was. Tineke is in Nederland op NPO Radio 5 dagelijks te beluisteren van...
De Coverack Dossiers – 6 (video) Over een gestrande zeezender, demonstraties en een ... Nostalgie, het verlangen naar een geromantiseerd vroeger Nu ik in de herfst van mijn leven ben aanbeland, kreeg ik het idee om mijn leven op papier te zetten. Nu ik alles nog we...
De Coverack Dossiers – 5 (video) Over DAB+, oude muziek en wilde zwijnen Toen ik voor het eerst hoorde over DAB+ was mijn nieuwsgierigheid meteen geprikkeld. In mijn omgeving zou binnen enkele maanden een DAB+ zender komen. In de Nederlandse winkels en ...
Deel of print dit artikel
TVV Sound
Spotlight
TVV Sound
Amptec

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Meer in Column
Plaatje maar weer (22)
Kicken op radio en zo (5)
Kolder en Kodder – 32 (video)
De Playa Papers – 2
Het vinylmoment van Manneke Pop – 26 (video)
Nostalgische column Hans Knot – 30 (video)
Sluiten